Сьöкыдсö тöдлöмöн

Коркö, эськö, чайтлан-ö, кыдзи мортыдлöн олöмыс вермас бергöдчыны? Бурö ли лёкö? Война кадö курыдлуныд ёна жö и сюрлі челядьыдлы. Öнія казьтылöмъясыс – синватöг некыдз. Война кöрсö тöдлöма и Вежаю посёлокын 1939–öд воын чужлöм Фрида нима нывка. Öні сійöс Кулöмдін районын тöдöны кыдз Фрида Эммануиловнаöн, Помöсдін сиктын школаса вöвлöм директор, Коми Республикаса заслуженнöй уджалысь. Батьсö и мамсö семьянаныс 1930–öд вояс заводитчигöн кулакавлöмаöсь да ыстывлöмаöсь Поволжьеысь татчö Коми муö. Тані и тöдмасьöмаöсь сэсся öтамöдыскöд.
Водз колины батьтöг, мам пельпом вылö кольöмаöсь сизим челядь (батьыслöн воддза гöтырсяньыс – нёльöнöсь). Фрида Эммануиловна – меддзоляыс. Сьöкыд бергöдчыныд та мынданад мамыслы да 1944–öд воын нажöтка корсигмоз база туйöд кайисны овны Тимшерö. Немечьястö оз вöлі нуны война вылад, да ыджыдджык вокъяссö мöдöдісны трудöвöй армияö. Мам дорö кольöмаöсь нёльöн. Война бöрад торъя нин сьöкыд овнытö. Тшыг нисьö пöтöсь, карточка вылö неуна сетыштöны няньтö. «Кынöмыд сюмалö, няньсö вайигöн ичöтика чепöльтышта вöлі», – жугыльпырысь казьтывлö Фрида Эммануиловна. Мед неуна кынöм сюмалöмсö ылöдлыштны, медасьлö вöлі кага видзны 3-4 час кежлö, век нин вердыштасны. Поволжьесьыс на мамысъяс вайлöмаöсь мича пухöвöй юрлöсъяс да найöс Пузлаын вöлі нянь да картупель вылö вежöны. Тимшерын олігöн на колхозысь öтдор торъя подсобнöй кöзяйство вöлöма, быдтöны картупель. «Тулыснас лым сылöм бöрын ми, челядь, ветлывлам вöлі му вылас колялöм картупельсö чукöртны. Гортö локтöм бöрын, пачыд кö лонтысьö, кын картупельтö пач плита вылас веськыда пуктам да жаритам вöлі. Гожöмнас пöт турунсьыд (рочöн кö, лебеда) мам пызьтортö пуктыштас да сöчöнтö вöлі вöчавлö. Сійöн и пöткöдчим», – висьталö Фрида Эммануиловна.
Кöм-паськöм абутöм вöсна школаö Фрида Эммануиловна мунöма сöмын 9 арöсын. Куим класс помаліс Тимшерын, а сэсся воссис Смолянка нима выль посёлок, да 8 классöдз сэні велöдчис. 9-10 класс эштöдіс нин Немдiнса школаын.
«Сьöкыд кадö сюрлі овны сэкся зон-поснилы, но а миянлы, кыдз Поволжьеса немечьяслы, сійö кадö вöлі кык пöв сьöкыд, торйöн нин Адольф воклы. Но олöм вылас некор эг элясьлы ни лöг эг кутлы, öд ми прöстö веськавлім-быдмывлім татшöм кадö», – юксис аслас казьтылöмъясöн Коми му радейтысь Фрида Эммануиловна Линдт.
Юлия Королева.
Снимок гижысьлöн чукöртöмысь.




Комментарии: